شاید تصورش سخت باشد اما در آینده، وقتی یک فروشگاه اینترنتی، وبسایت گردشگری یا سامانه بانکی را راهاندازی میکنید، مهمترین کاربر آن نه یک انسان، بلکه یک ماشین است! ماشینی که خسته نمیشود، هزاران صفحه را در چند ثانیه بررسی میکند، قیمتها را مقایسه میکند، وارد حساب کاربری میشود، فرم پر میکند و شاید حتی بدون آن که صاحبش مستقیماً وارد سایت شود، خریدی را نهایی کند.
این سناریو دیگر چندان علمیتخیلی نیست. دادههای جدید نشان میدهند اینترنت در حال عبور از دورهای است که عمدتاً برای تعامل انسان با ماشین ساخته شده بود و وارد دورهای میشود که در آن ماشین با ماشین نیز بخش بزرگی از تعاملات آنلاین را شکل میدهد.
Cloudflare در گزارش ژوئیه ۲۰۲۶ خود اعلام کرد سهم ترافیک غیرانسانی از مرز ۵۰ درصد عبور کرده است. همزمان، متیو پرینس، مدیرعامل Cloudflare، در رویدادی که Axios گزارش آن را منتشر کرد، درباره مسیری صحبت کرد که براساس آن در پنج سال آینده تعداد تعاملات ماشینی میتواند به مقیاسی برسد که ترافیک باتها تا هزار برابر ترافیک انسانها افزایش پیدا کند. اما پشت این عدد بزرگ، تغییر بسیار مهمتری در حال وقوع است و آن هم تغییر ساختار اینترنت است. در این مقاله از بلاگ گرینوب، به تفصیل در مورد این موضوع خواهیم پرداخت.
باتها یا Agentها؛ مسئله این است!
باتها پدیده جدیدی نیستند. Googlebot سالهاست صفحات اینترنت را بررسی میکند تا موتور جستوجوی گوگل بتواند آنها را ایندکس کند. ابزارهای مانیتورینگ، اسکریپتهای خودکار، سیستمهای قیمتگذاری و البته باتهای مخرب نیز مدتهاست بخشی از ترافیک وب را تشکیل میدهند. تفاوت اصلی نسل جدید اتوماسیون در Agentها خلاصه میشود.AI Agent صرفاً وب را نمیخواند بلکه میتوانند براساس یک هدف تصمیم بگیرد و اقدام کند.
کاربران جدید اینترنت در راه هستند!
در مورد نوع فعالیت ایجنتها در اینترنت میتوان مثالهای مختلفی را بررسی کرد. مثلا یک ایجنت خرید میتواند بهجای کاربر در چند فروشگاه جستوجو کند، ویژگی صدها محصول را مقایسه کند، قیمت و شرایط ارسال را بررسی کند و گزینه مناسب را پیشنهاد دهد. نسل پیشرفتهتر همین سیستمها میتواند وارد حساب کاربری شود و بخشهایی از فرایند خرید را هم انجام دهد.
گزارش HUMAN Security نشان میدهد این تغییر عملاً آغاز شده است. براساس دادههای این شرکت، ترافیک مربوط به AI Agentها و مرورگرهای Agentic در سال ۲۰۲۵ رشدی ۷۸۵۱ درصدی داشته است. البته باید توجه داشت این رشد از یک پایه بسیار کوچک آغاز شده، اما سرعت آن نشان میدهد با یک دسته جدید و بهسرعت درحالرشد از کاربران اینترنت مواجه هستیم.
تغییر اینترنت از Human-first به Machine-first باعث چه تغییراتی میشود؟
تا امروز بخش بزرگی از وب با یک پیشفرض ساخته شده است: پشت صفحه نمایش، یک انسان قرار دارد. منوها، صفحات محصول، دکمهها، تبلیغات، فرمهای ثبتنام، سیستمهای پیشنهاددهی و حتی بسیاری از شاخصهای تحلیلی وب برای رفتار انسان طراحی شدهاند.
اما اگر بخش بزرگی از درخواستهای آینده از طرف نرمافزارها ارسال شود، این پیشفرض دیگر کافی نیست. Imperva در گزارش Bad Bot Report 2026 اعلام کرده که در دادههای این شرکت، ترافیک خودکار در سال ۲۰۲۵ بیش از ۵۳ درصد ترافیک وب را تشکیل داده؛ در حالی که سهم فعالیت انسانی به حدود ۴۷ درصد رسیده است. روش اندازهگیری شرکتها یکسان نیست، بنابراین این اعداد را نباید مستقیماً با دادههای Cloudflare یکی دانست؛ اما هر دو مجموعه داده این روند را نشان میدهند که اتوماسیون دیگر یک بخش حاشیهای و جانبی در اینترنت نیست.
دادههای HUMAN Security نیز همین روند را از زاویه دیگری تأیید میکنند. این شرکت که بیش از یک کوادریلیون تعامل دیجیتال را در سال ۲۰۲۵ بررسی کرده، میگوید ترافیک خودکار در آن سال ۲۳.۵ درصد رشد کرده؛ در حالی که رشد ترافیک انسانی تنها ۳.۱ درصد بوده است. حجم ماهانه ترافیک مبتنی بر AI نیز از ابتدای تا انتهای سال ۱۸۷ درصد افزایش یافته است.
دورهای که AI فقط اینترنت را میخواند، گذشت!
شاید مهمترین بخش این تحول همین باشد. نسل اول باتهای AI عمدتاً Crawler بودند؛ صفحاتی را میخواندند تا داده لازم برای آموزش مدلهای زبانی جمعآوری شود. نسل بعدی Scraperها به اطلاعات تازه نیاز داشتند؛ قیمت امروز یک محصول، موجودی فروشگاه، خبر جدید یا اطلاعات پرواز. اما Agentها قدم دیگری برداشتهاند و در حال تعامل مستقیم با اینترنت هستند.
در دادههای HUMAN Security، حدود ۷۷ درصد فعالیت Agentic مشاهدهشده روی صفحات محصول و جستوجو انجام شده است؛ اما ایجنتها وارد صفحات حساب کاربری، فرایندهای احراز هویت و حتی Checkout نیز شدهاند. حدود ۲.۳ درصد فعالیت ثبتشده آنها مربوط به صفحات نهایی خرید بوده است و این به معنای تغییر مسیر ایجنتها در تعامل با اینترنت است. بسیاری از کاربران ممکن است هرگز وبسایت شما را نبینند، اما ایجنت آنها با زیرساخت شما ارتباط برقرار کند.
این تحول فقط مسئله زیرساخت نیست؛ مدل اقتصادی وب را هم تحت تأثیر قرار میدهد. برای سالها یک معامله نانوشته میان تولیدکنندگان محتوا و موتورهای جستوجو وجود داشت. سایتها اجازه میدادند موتور جستوجو محتوای آنها را بخواند و در مقابل، موتور جستوجو کاربر را به سایت بازمیگرداند. هوش مصنوعی در حال تغییر این معادله است. Cloudflare گزارش کرده است که در ژوئن ۲۰۲۶، ۵۲ درصد درخواستهای Crawler بررسیشده با هدف آموزش AI انجام میشد؛ این رقم در بهار ۲۰۲۵ حدود ۲۲ درصد بود. بیش از ۳۶ درصد فعالیت نیز مربوط به Crawlerهای چندمنظوره بود که جستوجو، استفاده Agentic و آموزش AI را با یکدیگر ترکیب میکنند.
این تغییر برای رسانهها مهم است، اما محدود به رسانه نیست. فروشگاهها، SaaSها، شرکتهای گردشگری، سرویسهای مالی و تقریباً هر کسبوکاری که اطلاعات ارزشمندی روی وب منتشر میکند، ممکن است با همین مسئله مواجه شود.
امنیت سایبری، سلاح الزامی و اجباری سازمانها و کسبوکارها
یک انسان برای خرید لپتاپ شاید ۱۰ یا ۲۰ صفحه را بررسی کند. یک Agent میتواند برای همان تصمیم، صدها یا هزاران درخواست به فروشگاهها، سرویسهای مقایسه قیمت، APIها و منابع اطلاعاتی بفرستد. یک انسان روزانه تعداد محدودی کار دیجیتال انجام میدهد؛ اما دهها Agent میتوانند به نمایندگی از همان انسان، همزمان در حال تحقیق، خرید، برنامهریزی سفر، تحلیل اطلاعات و ارتباط با سرویسهای مختلف باشند. بنابراین افزایش تعداد Agentها تنها به معنای افزایش کاربران نیست؛ هر Agent ممکن است چندین برابر یک انسان ترافیک تولید کند. در اینترنت قدیمی، تشخیص Bot اغلب به معنی پیدا کردن فعالیت مشکوک بود اما در اینترنت Agentic این رابطه دیگر برقرار نیست. برای حل چالشهای بعدی احراز هویت در اینترنت یا مسائل امنیتی، دیگر سؤال «انسان یا بات؟» کافی نیست.
یک Agent معتبر ممکن است با سرعت بالا دهها صفحه محصول را باز کند، فرم پر کند و وارد Checkout شود. یک بات مهاجم هم ممکن است دقیقاً همین رفتار را انجام دهد. HUMAN Security این تغییر را به شکل جالبی خلاصه میکند، مسئله آینده دیگر صرفاً تشخیص بات نیست؛ مسئله تشخیص این است که میتوان به این کاربر اعتماد کرد یا خیر؟
Imperva نیز گزارش میدهد ۲۷ درصد حملات باتی مشاهدهشده در سال ۲۰۲۵ مستقیماً APIها را هدف گرفتهاند. این مسئله اهمیت ویژهای دارد، زیرا Agentها هم برای تعامل کارآمدتر با سرویسها بهطور فزاینده به APIها متکی خواهند شد. در نتیجه سازمانها باید بتوانند میان Agent مجاز مشتری، Crawler هوش مصنوعی، سیستم مانیتورینگ،Scraper تجاری و یک بات مخرب تمایز قائل شوند.
بنابراین باید بپذیریم که ازین پس، هر درخواست ورودی، نماینده یک کاربر انسانی نیست. این تغییر حداقل سه پیامد مهم دارد. نخست، زیرساخت باید برای حجم بسیار بیشتری از تعاملات خودکار آماده باشد. معماری ابری، مقیاسپذیری، مدیریت API و کنترل هزینه منابع اهمیت بیشتری پیدا میکنند.
دوم، امنیت باید از مسدود کردن بات به سمت مدیریت هویت، رفتار و سطح اعتماد Agentها حرکت کند.
و سوم، کسبوکارها باید تصمیم بگیرند AIها تا چه اندازه اجازه دارند به دادهها و خدمات آنها دسترسی داشته باشند. ممکن است بعضی Agentها مشتریان آینده را به کسبوکار بیاورند و بعضی دیگر فقط محتوا، قیمت یا اطلاعات آن را مصرف کنند. در چنین فضایی، مسدودکردن تمام ماشینها به همان اندازه غیرمنطقی خواهد بود که اعتمادکردن به همه آنها خطرناک است.
سخن آخر
شاید پس از خواندن این مقاله، مهمترین سوالی که باید از خودتان بپرسید این است که وقتی مشتری بعدی من انسان نباشد، آیا زیرساخت، امنیت و مدل کسبوکارم برای پذیرایی از او آماده است؟
منابع:
Cloudflare Radar – AI Insights
HUMAN Security – 2026 State of AI Traffic & Cyberthreat Benchmark Report
